Museum Voorschoten

Museum Voorschoten

In het hart van Voorschoten

Kleine Zaal

Tentoonstellingen in de Kleine Zaal

 

In de Kleine Zaal schenken we aandacht  aan thema’s die bepalend zijn geweest voor de geschiedenis van Voorschoten. Heeft u als bezoeker ideeën of voorstellen,  gebruik dan HIER het contactformulier.

 

 

150 jaar Heilige Laurentiuskerk in Voorschoten

woensdag 8 augustus t/m  zondag 30 september 2018

In 1866 werd de eerste steen gelegd voor de huidige parochiekerk van de Heilige Laurentius in Voorschoten. Daar ging duizend jaar geschiedenis aan vooraf.
Al in het jaar 866 zijn al de eerste tekenen van het bestaan van de Laurentiusparochie van Voorschoten gevonden. In een opsomming van de bezittingen van het kapittel van de Utrechtse kathedraal.

De parochie en de kerk zijn genoemd naar de Heilige Laurentius. Laurentius was diaken van de Paus. De Romeinse Keizer had opgedragen de schatten van de kerk aan hem te overhandigen. Laurentius zou daarop de rijkdommen van de kerk hebben verdeeld onder de armen. Laurentius werd geroosterd tot de dood erop volgde. Hij zou hierbij gezegd hebben: “‘Keer om mij en eet want deze kant is wel genoeg gebraden” De Heilige Laurentius wordt daarom vaak afgebeeld met een rooster. Ook is hij beschermheilige van koks en brandweerlieden.

De dorpskerk diende eeuwenlang als parochiekerk. Dat veranderde met de reformatie. Het katholicisme kreeg concurrentie. De Beeldenstorm in de zomer van 1566 trok ook door ons dorp. De katholieke kerk werd geplunderd. Een paar jaar daarna wordt het gebouw in de nasleep van het Leidens Ontzet in brand gestoken. De kerk werd in de jaren erna hersteld en door de Calvinisten in gebruik genomen. Nu fungeert het gebouw nog steeds als Hervormde kerk.

De Laurentiusparochie vond rond 1600 een nieuwe plek op het terrein waar nu het Bondsgebouw staat. Want de katholieke eredienst werd door de bestuurders wel toegestaan, mits niet te opvallend. Het gebouw mocht er vooral niet uitzien als een kerk. In het beboste terrein stond een stal van honderd vierkante meter met een rieten dak en weinig ramen. Een ideale schuilkerk. Want een kerktoren of fraai versierd gebouw was uit den boze. En voor de Voorschotense katholieke boeren ook niet te betalen.

De schuurkerk bleef in gebruik tot in de negentiende eeuw. In 1853 werd de kerkelijke hiërarchie in Nederland hersteld. De katholieken mochten weer uitkomen voor hun geloof. De kerkgemeente kreeg de status van parochie en er werden plannen gemaakt voor een nieuwe kerk. In 1868 werd de huidige Heilige Laurentiuskerk ingewijd, ter ere waarvan deze tentoonstelling 150 jaar Heilige Laurentiuskerk in Voorschoten is ingericht.

Het Heilig Hartbeeld

Ter gelegenheid van het internationale eucharistische congres in Amsterdam in 1924 werd besloten de parochie toe te wijden aan het Heilig Hart van Jezus. Beeldhouwer Wim Harzing werd gevraagd een Heilig Hartbeeld te ontwerpen.

Bij de plaatsing van het beeld traden de Voorschotense katholieken voor het eerst sinds de Reformatie in alle glorie buiten de muren van het kerkgebouw. Het beeld kwam in de voortuin van de pastorie. Omdat het in Nederland boven de rivieren verboden was processies te houden, kon de processie alleen over privé terrein gelopen worden. Dus ging men via het kerkhof, door de moestuin van de pastoor en de achter de kerk gelegen boerderij terug naar de voortuin.

Beeldhouwer Wim Harzing (1898 – 1978) werkte veel in opdracht van de Katholieke Kerk en maakte diverse heiligenbeelden, religieus aardewerk en glaswerk. Het ontwerp voor het Heilig Hartbeeld voor de kerk in Voorschoten was zijn eerste grote opdracht. Ter gelegenheid van het 40 jarig priesterschap van Pastoor Meyer kreeg Harzing in 1934 de opdracht het priesterkoor te moderniseren. Hij ontwierp een nieuw hoofdaltaar in travertijn met tabernakel en calvariegroep. De wanden van het priesterkoor werden versierd met een engelenfiguur. Zijn faam bracht hem in 1937 tot deelname aan de Wereldtentoonstelling in Parijs. Zijn

beelden waren gestileerd en strak van vorm. Harzing creëerde daarmee afstandelijke, in zichzelf gekeerde beelden met een symbolische uitstraling. Zijn stijl is verwant aan de Nieuwe Zakelijkheid.

Later werd het Heilig Hartbeeld verplaatst naar het kerkhof en moest daarna plaatsmaken vanwege een verbouwing en verdween. Iedereen meende dat het beeld verloren was gegaan. Toch ziet u in het museum de kop en de hand van het Heilig Hartbeeld uit 1924.

Het beeld werd in stukken begraven bij het Bondsgebouw. Bij de aanleg van de parkeerplaatsen voor de pastorie, kwamen de stukken weer tevoorschijn. Om te voorkomen dat de stukken helemaal zouden verdwijnen, nam iemand de kop en de hand mee en bewaarde die jarenlang in de tuin.
Enkele jaren geleden werden de stukken anoniem aangeboden aan een vrijwilliger van het museum. Deskundigen van de H. Laurentiuskerk hebben bevestigd dat het hier gaat om het originele werk van Wim Harzing. We zijn blij dat we u dit bijzondere werk hier kunnen tonen.

 

 

Tentoonstelling van nieuwe aanwinsten van de collectie in het museum

(meer informatie volgt later)

 

Peace Poster Tentoonstelling in de Week van de Kunst 

zaterdag 10 november t/m zondag 25 november 2018

 

200 jaar Hector Treub 

zondag 19 november 2018 t/m januari 2019